Zapalenie wątroby

Zapalenie wątroby jest najczęściej wirusowe i ma fazę ostrą. W przewlekłą przechodzą tylko postaci wywołane wirusami B, C i D, choć do przyczyn zapalenia zalicza się także nadużywanie alkoholu. Zapalenie przewlekłe może być przetrwałe lub aktywne. W przewlekłym, trwałym zapaleniu wirus jest obecny w wątrobie, ale jej nie niszczy. Jest to najlżejsza postać przewlekłego zapalenia i nie prowadzi zwykle do żadnych powikłań. Przewlekłe aktywne zapalenie wątroby wywołuje postępującą destrukcję jej komórek i może prowadzić do marskości i raka.

Jedną z najpospolitszych chorób infekcyjnych na świecie jest wirusowe zapalenie wątroby typu A. Ulega mu ok. 40% populacji Europy Zachodniej, choć nie wszyscy chorują. Wirus ten, mnoży się w wątrobie produkując cząsteczki, które zostają wydalone z kałem. Przenosi się zatem przez zakażone odchody, bliski kontakt z osobami chorymi, zanieczyszczoną wodę, brudne ręce oraz naczynia kuchenne lub jedzenie. Nie przechodzi ono w stan przewlekły, ponieważ w czasie zakażenia organizm produkuje przeciwciała dające trwałą odporność.

Ponad 1/3 ludzkiej populacji dotyka zakażenie wirusem wątroby typu B. Choroba może prowadzić do przewlekłego uszkadzania wątroby oraz raka. Szacuje się, że co roku umiera na nią od 1 do 2 milionów ludzi. Jest przenoszona przez zakażoną krew oraz wydzieliny ustrojowe. W grupie wysokiego ryzyka znajdują się ludzie uzależnieni od narkotyków dożylnych oraz homoseksualiści. Wszyscy zakażeni mogą przenosić wirus, zwłaszcza drogą krwi.

Wirus zapalenia wątroby typu D atakuje jedynie te osoby, które doznały już zakażenia wirusem B. W wielu przypadkach choroba ta również przechodzi w stan przewlekły.

Częstszym niż D, jest wirusowe zapalenie typu C. Jedna na sto osób jest nosicielem tego rodzaju wirusa. Przenosi się on np. przez wspólne strzykawki używane przez narkomanów oraz niedostatecznie wyjałowione igły do tatuaży. W 1/3 przypadków nie udaje się wykryć, jaka była droga zakażenia.

W wirusowym zapaleniu wątroby typu A objawy pojawiają się od 2 do 6 tygodni po zarażeniu. Należą do nich: brak apetytu, biegunka, nudności, bóle brzucha, a po kilku dniach dołącza się żółtaczka. Skóra i białka oczu przybierają żółtawą barwę, a faza żółtaczki utrzymuje się kilka tygodni, a czasem nawet i kilka miesięcy.

Chorzy na zapalenie wątroby powinni dobrze się odżywiać, unikać zwłaszcza alkoholu i leżeć w łóżku do 6 miesięcy po wyzdrowieniu. By zapobiec wirusowemu zapaleniu typu A i B, osoby z grupy podwyższonego ryzyka (zwłaszcza pracownicy medyczni), stosują szczepionki. Szczepienie przeciwko B chroni także przed wirusowym zapaleniem D. Istnieje też wygodna postać podwójnej szczepionki przeciwko wirusom A i B.